Saheeh International
They said, "Burn him and support your gods - if you are to act."
Surah Al-Anbiya · Verse 68 of 112
They said, "Burn him and support your gods - if you are to act."
They said: "Burn him and help your aliha (gods), if you will be doing."
Nevertheless, they said, burn him and uphold your gods if indeed you intend to maintain our system of faith and worship and sustain it against criticism
Kheun treuk awak nyan katot jih keudeh C Jijak peujayeh peue nyang taseumah Meu bit tapeubuet tatulong tuhan Teutot jih rijang lam apui mirah
Ilyyaanam weeniih, cakki keenil soole waqdi, Ibraahim girat carrisaay, sinni Yallitte qokola nummah tet cataah, woh aba mara tekkeenik sittak iyyen
Hulle het gesê: Verbrand hom, en help jul gode indien julle enigiets wil doen
ndizne këtë, thanë, dhe ndihmonu zotërave tuaj, nëse doni të bëni diçka! – thirrën
«ሠሪዎች እንደ ኾናችሁ አቃጥሉት፡፡ አማልክቶቻችሁንም እርዱ» አሉ፡፡ (በእሳት ላይ ጣሉትም)፡፡
لما بطلت حجتهم وظهر الحق عدلوا إلى استعمال سلطانهم، وقالوا: حَرِّقوا إبراهيم بالنار؛ غضبًا لآلهتكم إن كنتم ناصرين لها. فأشْعَلوا نارًا عظيمة وألقوه فيها، فانتصر الله لرسوله وقال للنار: كوني بردًا وسلامًا على إبراهيم، فلم يَنَلْه فيها أذى، ولم يصبه مكروه
সিহঁতে ক’লে, ‘যদি তোমালোকে কিবা কৰিব বিচৰা তেন্তে ইয়াক জুইত পুৰি মাৰি পেলোৱা আৰু তোমালোকৰ উপাস্যবোৰৰ সহায় কৰা’।
Onlar dedilər: “Əgər ondan əvəz çıxmaq istəyirsinizsə, onu yandırın ki, məbudlarınıza kömək edəsiniz”
ߊ߬ߟߎ߬ ߞߊ߲߫ ߞߏ߫ ߊߟߎ߫ ߦߴߊ߬ ߖߋ߬ߣߌ߲߬ ߞߙߐߕߐߕߐ߫ ߞߵߊߟߎ߫ ߡߊ߰ߙߌ ߟߎ߬ ߟߊߥߛߊ߬ ߣߴߊߟߎ߫ ߞߍ߫ ߘߊ߫ ߞߏ߫ ߞߍ߫ ߟߊ߫
তারা বলল, ‘তাকে পুড়িয়ে ফেল, আর সাহায্য কর তোমাদের মা’বুদদের, তোমরা যদি কিছু করতে চাও।’
Nnan: "sseô$et ep, u sellket iôebbiten nnwen, ma tâazmem
Spalite ga i bogove vaše osvetite, ako hoćete išta učiniti!" – povikaše
Рекоха: “Изгорете го и подкрепете своите божества, ако ще действате!”
(တမန်တော်အီဗ်ရာဟီးမ်၏လူမျိုးများဖြစ်ကြသော) သူတို့က အသင်တို့သည် (အရေးယူမှု တစ်စုံတစ်ရာ ကို) ပြုလုပ်မည့်သူများဖြစ်ကြလျှင် တမန်တော်အီဗ်ရာဟီးမ်အား မီးတင်ရှို့လျက် သင်တို့၏ကိုးကွယ်ရာ (ရုပ်တုဆင်းပွားများ) ကို ကာကွယ်ထောက်ခံကြလော့။” ဟု ပြောဆိုကြ၏။
Van dir: «Cremeu-lo i auxilieu així als vostres déus, si és que us ho heu proposat...!»
Onse adati, “Mutentheni kuti muteteze milungu yanu ngati mufuna kuchita china chilichonse.”
他们说:你们烧死他吧!你们援助你们的神灵吧!如果你们有所作为。
Rekoše: “Spalite ga i pomozite bogovima svojim, ako ste radini.”
Řekli: „Upalte jej a jděte na pomoc bohům svým, chcete-li mít se k činu!“
Ka bɛ yεli: “Nyom ya o ni buɣum, ka sɔŋ yi duumanim’ maa (ka bɛ jɛma niŋ yaa), yinim’ dee yi nyɛla ban yɛn tooi niŋ lala.”
De sagde Forbrænde ham understøtte Deres guder den er hvad jer beslutte gøre
(اهل مجلس) گفتند: او را بسوزانید و معبودانتان را مدد کنید، اگر میخواهید کاری بکنید
އެއުރެން ބުނޫއެވެ. ތިޔަބައިމީހުން ކަމެއްކުރަނީ ކަމުގައިވާނަމަ، އެކަލޭގެފާނު އަންދައިލާށެވެ! އަދި ތިޔަބައިމީހުންގެ إله ންތަކަށް نصر ދޭށެވެ
Zij zeiden: "Verbrandt hem en helpt jullie goden, als jullie echt iets willen doen
Ili dir Brul him support your di this est ki vi decid do
Sila ay nagsabi: “Sunugin siya, at pangalagaan ninyo ang inyong mga diyos, kung mayroon (man) kayong gagawin (sa lahat ng bagay)!”
He sanoivat: »Polttakaa hänet ja auttakaa jumalianne, jos jotakin aiotte tehdä!»
Ils dirent: «Brûlez-le. Secourez vos divinités si vous voulez faire quelque chose (pour elles)»
Ɓe wi'i: "Sunnee mo, wallee reweteeɗi mo'on ɗin, si tawii ko on gollooɓe
Nebagamba nti (oba bwatyo bwagamba) mumwokye mutaase ba katonda ba mmwe bwe muba nga mulina kye munaakola
Sie sagten: "Verbrennt ihn und helft euren Göttern, wenn ihr etwas tun wollt
કહેવા લાગ્યા કે આને બાળી નાખો અને પોતાના દેવી-દેવતાઓની મદદ કરો, જો તમે કશું કરવા જ ઇચ્છતા હોવ
Suka ce: "Ku ƙõne shi kuma ku taimaki gumãkanku, idan kun kasance mãsu aikatãwa
אמרו: “שרפו אותו ובכך תסייעו לאליליכם, אם רצונכם לעשות מעשה!”
उन्होंने कहाः इसे जला दो तथा सहायता करो अपने पूज्यों की, यदि तुम्हें कुछ करना है।
Mondták: ,.Égessétek el őt, hogy ezzel is segítsétek istenségeiteket, ha tényleg cselekedni akartok
Mereka berkata, "Bakarlah dia dan bantulah tuhan-tuhan kamu, jika kamu benar-benar hendak berbuat
Pitharo iran: Totonga niyo Sukaniyan, go tabangi niyo so manga Katohanan niyo, o sukano na Punggolaola-an niyo
Dissero: “Bruciatelo e andate in aiuto dei vostri dèi, se siete [in grado] di farlo”
かれらは言った。「どうせやるなら,かれを焼きなさい。そしてあなたがたの神々を救いなさい。」
Wong - wong mau banjur padha ngucap (nalika sing dadi raja jenenge Namrud), "Obongen Ibrahim, lan sira padha nulungna marang pangeran - pangeran nira, menawa sira padha rep tumindak gawe
ಮತ್ತು ನಾವು ಅವರನ್ನು (ಇಬ್ರಾಹೀಮರನ್ನು) ಹಾಗೂ ಲೂತ್ರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿ, ಲೋಕದವರಿಗೆಲ್ಲಾ ನಾವು ಶುಭವನ್ನಿಟ್ಟಿರುವ ನಾಡಿಗೆ ಕಳಿಸಿದೆವು
Олар: "Егер бір нәрсе істейтін болсаңдар, Ыбырайымды өртеп, тәңірлеріңе көмек етіңдер" десті. (Олар, Ыбырайымның қол-аяғын байлап, "мүнжанық" деген атқы арқылы отқа атарда Жебрейіл (Ғ.С.) келіп: "Бір хажетін бар ма?",- дегенде: "Саған хажетім жоқ" дейді. "Онда Раббыңнан тіле!",- дегенде: "Өзіне халім мәлім. Алла маған жетеді, Ол нендей жақсы ие" деп, нағыз Аллаға ғана сиынады. Б.М.Х
Iaka’koa bakata, ”Tunulah ia man banto tuhan-tuhan kita’, kade kita’ banar-bana mao’ babuat
ពួកគេបាននិយាយថាៈ ចូរពួកអ្នកដុតគេ(អ៊ីព្រហ៊ីម) និង នាំគ្នាជួយសង្គ្រោះព្រះរបស់ពួកអ្នក ប្រសិនបើពួកអ្នកចង់ធ្វើ។
Baravuga bati "Nimumutwike (Ibrahimu) maze murengere imana zanyu, niba mushobora kugira icyo mukora
«Аны отко ыргыткыла! Кудайыңарга жардам бергиле! Эгер жасай алсаңар, ушундай жасагыла!» - дешти
그러자 그들이 말하길 승리 하려면 그를 불태워 버리고 신들 을 보호하라 하더라
ههندێکیان وتیان: ئیبراهیم بسوتێنن و پشتیوانی له خواکانتان بکهن، ئهگهر ئێوه شتێکتان بۆ دهکرێت
Ewan (ji hev ra aha) gotine: "Heke hûnê tiştekî (bi Îbrahîm) bikin û arîkarya ilahên xwe bikin; hûn (Îbrahîm) bişewitînin (bi vî awayî tola ilahên xwe, ji Îbrahîm hil din)
They dictus Burn eum support tuus deus hoc est quod vos decide perfecit
Balobi: Bozikisa ye, mpe bosunga banzambe na bino. Soki ya sólo, bolingi kosala
Nibaboola mbu: “Mumusambe mumulilo ne muhabine Abanyasaye benyu, toto nimuli abokhukhola likhuwa.”
„Запалете го и на боговите ваши помогнете им, ако сакате тоа да го направите!“ - повикаа
(Setelah tidak dapat berhujah lagi, ketua-ketua) mereka berkata: "Bakarlah dia dan belalah tuhan-tuhan kamu, jika betul kamu mahu bertindak membelanya
അവര് പറഞ്ഞു: നിങ്ങള്ക്ക് (വല്ലതും) ചെയ്യാനാകുമെങ്കില് നിങ്ങള് ഇവനെ ചുട്ടെരിച്ച് കളയുകയും, നിങ്ങളുടെ ദൈവങ്ങളെ സഹായിക്കുകയും ചെയ്യുക
Qalu: tAħarquh (lil Abraham). u aqbżu għall-allat tagħkom, jekk se tagħmlu (xi ħaġa)
Pitharo iran: "Totonga niyo skaniyan, go tabangi niyo so manga katohanan iyo, o skano na pnggolawlaan niyo
६८. ते म्हणाले, जर तुम्हाला काही करायचेच आहे तर याला जाळून टाका आणि आपल्या उपास्यांची मदत करा
(तिनीहरूले) भन्न थाले कि यदि तिमीहरूले देवताहरूको प्रतिशोधको लागि केही गर्नुछ भने यस (इब्राहीम) लाई जलाइहाल र आफ्ना देवताहरूको सहायता गर ।
Da sa de: «Brenn ham, og hjelp gudene deres, om dere skal gjøre noe.»
Ni jedhan: “Yoo kan hojjattan taataniif isa gubaa; gabbaramtoota keessanis gargaaraa.”
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਅੱਗ ਵਿਚ ਜਲਾ ਦੇਵੋ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪੂਜਕਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰੋਂ, ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਕੁਝ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ।
گفتند: اگر می خواهید کاری انجام دهید [و مرد کار هستید] او را بسوزانید، و معبودانتان را یاری دهید
Oni powiedzieli: "Spalcie go! Pomóżcie waszym bogom, jeśli chcecie działać
Disseram: "Queimai-o, e socorrei vossos deuses, se quereis fazer algo por eles
ويې ويل:دا وسوځوئ او د خپلو معبودانو مرسته وكړئ كه چېرې تاسو (څه) كوونكي یئ
Ei au spus: “Ardeţi-l! Ajutaţi-vă dumnezeii, dacă sunteţi cu fapta!”
Bavuga bati:- nimu muturire n’umucanwa kugira ngo murokore Imana zanyu nimwaba mwebwe muri mubagira ikintu nyaco
Они сказали друг другу: "Сожгите его в огне и помогите вашим богам победить его, если вы хотите сделать что-то, что помогло бы вашим богам одержать победу
“Спалите га и богове ваше осветите, ако хоћете ишта да учините!” Повикаше
(Vanhu) vakati: “Mupisei (Abrahamu) mubatsire vanamwari venyu, hunge muchizviita (muchizvikwanisa).”
چيائون ته اُن کي ساڙيو ۽ جيڪڏھن اوھين ڪي ڪرڻ گھرو ٿا ته پنھنجن بُتن جو ڀَلو وٺو
එයට ඔවුන් (තමන්ගේ මිනිසුන්ට) “ඔබ කුමක් හෝ දැයක් කරන්නෙහු නම්, මොහුව ගින්නේ දමා පුළුස්සා, ඔබගේ දෙවිවරුන් වෙනුවෙන් පළි ගනු” යයි පැවසූහ
They said Burn him support tvoj gods this bol co ona decide robit
Waxay yidhaahdeen: “Guba isaga oo u gargaara ilaahyadiinna, haddii aad (wax) falaysaan.”
Ba re: “Mo cheseng, le sireletse melingoana ea lona haeba le ka khona.”
Exclamaron: "¡Quémenlo [en la hoguera] para vengar a sus ídolos! Si es que van a hacer algo
Ilipopomoka hoja yao na ukweli ukajitokeza, waliamua kutumia uwezo wao na wakasema, «Mchomeni Ibrāhīm kwa moto mkionesha hasira kwa ajili ya waungu wenu, iwapo nyinyi ni wenye kuwasaidia basi washeni moto mkubwa na mumtupe ndani yake.»
[Då] ropade de: "Låt oss bränna honom [på bål] och hämnas gudarna, om [något] måste göras [för dem]
Гуфтанд; «Агар мехоҳед коре бикунед, (Иброҳимро) бисӯзонед ва худоёни худро ёрӣ дихед»
அதற்கவர்கள் (தங்கள் மனிதர்களை நோக்கி,) ‘‘நீங்கள் ஏதும் செய்ய வேண்டுமென்றி ருந்தால் இவரை நெருப்பில் எரித்து உங்கள் தெய்வங்களுக்காக இவரிடம் பழி வாங்குங்கள்'' என்று கூறினார்கள்
Ачулары кабарып Намруд вә кавеме әйттеләр: "Ул Ибраһимне утка салып яндырыгыз, әгәр үзегезнең тәреләрегездән ярдәм сорый торган булсагыз, Ибраһимне яндырырга алардан ярдәм сорагыз
వారన్నారు: "మీరేమైనా చేయ దలుచుకుంటే! ఇతనిని కాల్చి వేయండి, మీ ఆరాధ్యదైవాలకు తోడ్పడండి
พวกเขากล่าวว่า “จงเผาเขาเสีย” และจงช่วยเหลือพระเจ้าทั้งหลายของพวกท่าน หากพวกท่านจะกระทำเช่นนั้น”
Onlar: "Bir şey yapacaksanız, şunu yakın da tanrılarınıza yardım edin" dediler
Wͻ’kaa sε: “Monhye no na mommoa mo anyame, sε mobԑyε (no biribi) a
ئۇلار ئېيتتى: «ئىبراھىمنى كۆيدۈرۈڭلار، ئىلاھلىرىڭلارغا ياردەم بېرىڭلار، ئەگەر ئۇلارغا ھەقىقىي ياردەم بەرمەكچى بولساڭلار»
Ті сказали: «Спаліть його й допоможіть вашим богам, якщо ви спроможні діяти!»
(تب وہ) کہنے لگے کہ اگر تمہیں (اس سے اپنے معبود کا انتقام لینا اور) کچھ کرنا ہے تو اس کو جلا دو اور اپنے معبودوں کی مدد کرو
Улар: «Уни куйдиринглар! Агар (бир иш) қиладиган бўлсангиз, худоларингизга ёрдам беринг!» – дедилар
(Không còn lý để tranh luận), họ nói: “Các người hãy bắt nó thiêu sống để giúp những thần linh của các người (đòi lại công bằng) nếu các người thực sự muốn (trừng phạt nó).”
Bathi bona: “Mtshiseni nincedise oothixo benu ukuba kukho into ekufuneka niyenzile
Ŵanganyao ŵatite: “Munchomani moto, ni nkulupusye milungu jenu, naga jenumanja nkusaka kutenda (chitendo basi tendani yele).”
Wọ́n wí pé: “Ẹ dáná sun ún; kí ẹ sì ran àwọn ọlọ́hun yín lọ́wọ́, tí ẹ̀yin bá níkan-án ṣe.”
Bathi, “Mshiseni, nelekelele onkulunkulu benu uma nifuna ukwenza (okuthize)”
They said: “Burn him and help your gods, if you will be doing. (68)We said: ”O fire! Be you cool and safety for Ibrahim! (69)And they wanted to harm him, but We made them the worst losers (70)
How Ibrahim was thrown into the Fire and how Allah controlled it
When their arguments were refuted and their incapability became clear, when truth was made manifest and falsehood was defeated, they resorted to using their power and strength, and said:
حَرِّقُوهُ وَانصُرُوا آلِهَتَكُمْ إِن كُنتُمْ فَاعِلِينَ
(“Burn him and help your gods, if you will be doing.”) So they gathered together a huge amount of wood.
As-Suddi said, “I if a woman was sick, she would make a vow that if she recovered she would bring wood to burn Ibrahim. Then they made a hole in the ground and set it aflame, and it burned with huge sparks and immense flames. There had never been a fire like it. They put Ibrahim, peace be upon him, into a catapult, at the suggestion of a nomadic Kurdish man from Persia.” Shu'ayb Al-Jaba'i said, "His name was Hayzan, and Allah caused the earth to swallow him up, and he will remain sinking into it until the Day of Resurrection. When they threw him he said, 'Sufficient for me is Allah, and He is the best disposer of affairs.'" This is similar to what Al-Bukhari recorded from Ibn 'Abbas that Ibrahim said, “Sufficient for me is Allah, and He is the best disposer of affairs,” when he was thrown into the fire, and Muhammad ﷺ said it when they said:
إِنَّ النَّاسَ قَدْ جَمَعُوا لَكُمْ فَاخْشَوْهُمْ فَزَادَهُمْ إِيمَانًا وَقَالُوا حَسْبُنَا اللَّهُ وَنِعْمَ الْوَكِيلُ
(Verily, the people have gathered against you, therefore, fear them. But it increased them in faith, and they said: “Allah is sufficient for us, and He is the best disposer of affairs.”)(3:173).
Sa'id bin Jubayr reported that Ibn 'Abbas said: "When Ibrahim was thrown into the fire, the keeper (angel) of the rain said: 'When will I be commanded to send rain?' But the command of Allah was more swift. Allah said:
يَا نَارُ كُونِي بَرْدًا وَسَلَامًا عَلَىٰ إِبْرَاهِيمَ
(O fire! Be you cool and safety for Ibrahim!), and there was no fire left on earth that was not extinguished." Ibn 'Abbas and Abu Al-'Aliyah said: “Were it not for the fact that Allah said,
وَسَلَامًا
(and safety), Ibrahim would have been harmed by its coldness.” Qatadah said: “On that day there was no creature that did not try to extinguish the fire for Ibrahim, except for the gecko.” Az-Zuhri said: “The Prophet ﷺ commanded that it should be killed, and called it a harmful vermin.”
وَأَرَادُوا بِهِ كَيْدًا فَجَعَلْنَاهُمُ الْأَخْسَرِينَ
(And they wanted to harm him, but We made them the worst losers.) they were defeated and humiliated, because they wanted to plot against the Prophet of Allah, but Allah planned against them and saved him from the fire, and thus they were defeated.
They said ‘Burn him that is burn Abraham and stand by your gods by having him burnt if you are to do anything’ in the way of standing by them. Thus they gathered lots of firewood and lit a fire throughout it. They then tied up Abraham placed him in a ballista and had him hurled into the fire. God exalted be He says
When they found themselves incapable of countering Abraham with proof, they resorted to force and said, “If you are going to give Abraham a deterring punishment and seek revenge for your idols that he broke and destroyed, then burn him in a fire.”
قَالُوا حَرِّقُوهُ وَانصُرُوا آلِهَتَكُمْ إِن كُنتُمْ فَاعِلِينَ
Other places in the Quran that share at least one phrase with this verse — the “similar verses” (mutashabihat) that memorisers pay close attention to.
قَالَ قَائِلٌ مِّنْهُمْ لَا تَقْتُلُوا يُوسُفَ وَأَلْقُوهُ فِي غَيَابَتِ الْجُبِّ يَلْتَقِطْهُ بَعْضُ السَّيَّارَةِ إِن كُنتُمْ فَاعِلِينَ
Said a speaker among them, "Do not kill Joseph but throw him into the bottom of the well; some travelers will pick him up - if you would do [something]."
قَالَ هَٰؤُلَاءِ بَنَاتِي إِن كُنتُمْ فَاعِلِينَ
[Lot] said, "These are my daughters - if you would be doers [of lawful marriage]."