Surah 68 · 52 verses · R. M. C. Rwanda

Surah Al-Qalam in Kinyarwanda

In English with tafsir

بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ

68:1

نٓۚ وَٱلۡقَلَمِ وَمَا يَسۡطُرُونَ

Nuuni139 Ndahiriye ku ikaramu no ku byo (abamalayika n’abantu) bandika

68:2

مَآ أَنتَ بِنِعۡمَةِ رَبِّكَ بِمَجۡنُونٍ

Ku bw’ingabire za Nyagasani wawe (z’ubutumwa wahawe), ntabwo wowe (Muhamadi) uri umusazi

68:3

وَإِنَّ لَكَ لَأَجۡرًا غَيۡرَ مَمۡنُونٍ

Kandi mu by’ukuri, uzahabwa ibihembo bidashira (ku bw’ingorane uhura nazo)

68:4

وَإِنَّكَ لَعَلَىٰ خُلُقٍ عَظِيمٍ

Rwose mu by’ukuri, ufite ubupfura buhambaye

68:5

فَسَتُبۡصِرُ وَيُبۡصِرُونَ

Bityo, vuba aha uzabona n’abo (abahakanyi) babone

68:6

بِأَييِّكُمُ ٱلۡمَفۡتُونُ

Umusazi muri mwe (uwo ari we)

68:7

إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعۡلَمُ بِمَن ضَلَّ عَن سَبِيلِهِۦ وَهُوَ أَعۡلَمُ بِٱلۡمُهۡتَدِينَ

Mu by’ukuri, Nyagasani wawe ni we uzi neza uwayobye inzira ye, kandi ni na we uzi neza abayobotse

68:8

فَلَا تُطِعِ ٱلۡمُكَذِّبِينَ

Bityo, ntukumvire abahinyura

68:9

وَدُّواْ لَوۡ تُدۡهِنُ فَيُدۡهِنُونَ

Bifuje ko waborohera (ukabakorera ibyo bashaka) na bo bakakorohera (ntibakurwanye)

68:10

وَلَا تُطِعۡ كُلَّ حَلَّافٍ مَّهِينٍ

Kandi ntukumvire buri (muntu) urahira kenshi unasuzuguritse

68:11

هَمَّازٍ مَّشَّآءِۭ بِنَمِيمٍ

Umuneguzi wa cyane, unabunza amagambo

68:12

مَّنَّاعٍ لِّلۡخَيۡرِ مُعۡتَدٍ أَثِيمٍ

Ubuza ibyiza, urengera, umunyacyaha

68:13

عُتُلِّۭ بَعۡدَ ذَٰلِكَ زَنِيمٍ

Uw’umutima winangiye, akaba atanazwi inkomoko ye (kwa se)

68:14

أَن كَانَ ذَا مَالٍ وَبَنِينَ

N’ubwo yaba afite umutungo mwinshi n’urubyaro (rwinshi)

68:15

إِذَا تُتۡلَىٰ عَلَيۡهِ ءَايَٰتُنَا قَالَ أَسَٰطِيرُ ٱلۡأَوَّلِينَ

Iyo asomewe amagambo yacu, aravuga ati "Ni inkuru z’abo hambere

68:16

سَنَسِمُهُۥ عَلَى ٱلۡخُرۡطُومِ

Tuzamushyiraho ikimenyetso ku mutonzi (w’izuru rye)

68:17

إِنَّا بَلَوۡنَٰهُمۡ كَمَا بَلَوۡنَآ أَصۡحَٰبَ ٱلۡجَنَّةِ إِذۡ أَقۡسَمُواْ لَيَصۡرِمُنَّهَا مُصۡبِحِينَ

Mu by’ukuri, (abantu b’i Maka), twarabagerageje nk’uko twagerageje abantu bari bafite umurima ubwo barahiraga ko rwose bawusarura mu rukerera

68:18

وَلَا يَسۡتَثۡنُونَ

Ariko ntibavuze In-sha-Allah (Imana nibishaka)

68:19

فَطَافَ عَلَيۡهَا طَآئِفٌ مِّن رَّبِّكَ وَهُمۡ نَآئِمُونَ

Bityo, ikiza (inkongi y’umuriro) giturutse kwa Nyagasani wawe kirawugota, mu gihe bo bari baryamye

68:20

فَأَصۡبَحَتۡ كَٱلصَّرِيمِ

(Umurima wabo) uhinduka nk’uruhira

68:21

فَتَنَادَوۡاْ مُصۡبِحِينَ

Nuko bucyeye barahamagarana

68:22

أَنِ ٱغۡدُواْ عَلَىٰ حَرۡثِكُمۡ إِن كُنتُمۡ صَٰرِمِينَ

Bagira bati "Nimuzindukire mu murima wanyu niba mugikomeje umugambi wo kuwusarura

68:23

فَٱنطَلَقُواْ وَهُمۡ يَتَخَٰفَتُونَ

Nuko bagenda bongorerana

68:24

أَن لَّا يَدۡخُلَنَّهَا ٱلۡيَوۡمَ عَلَيۡكُم مِّسۡكِينٌ

Ko uyu munsi nta mukene n’umwe uri buwinjiremo (umurima)

68:25

وَغَدَوۡاْ عَلَىٰ حَرۡدٍ قَٰدِرِينَ

Nuko bazinduka bagana (mu murima wabo) biyumvamo ubushobozi

68:26

فَلَمَّا رَأَوۡهَا قَالُوٓاْ إِنَّا لَضَآلُّونَ

Maze bawubonye baravuga bati "Mu by’ukuri, twayobye (inzira)

68:27

بَلۡ نَحۡنُ مَحۡرُومُونَ

Ahubwo twimwe (umusaruro wawo, kubera umugambi wacu mubi wo kwima abakene)

68:28

قَالَ أَوۡسَطُهُمۡ أَلَمۡ أَقُل لَّكُمۡ لَوۡلَا تُسَبِّحُونَ

Ushyira mu gaciro muri bo aravuga ati "Sinari nababwiye ko iyo muza gusingiza (Allah mukanamushimira, mukanavuga muti: In-sha-Allah, mutari guhura n’ibi byago)

68:29

قَالُواْ سُبۡحَٰنَ رَبِّنَآ إِنَّا كُنَّا ظَٰلِمِينَ

Baravuga bati "Ubutagatifu ni ubwa Nyagasani wacu, mu by’ukuri twari inkozi z’ibibi

68:30

فَأَقۡبَلَ بَعۡضُهُمۡ عَلَىٰ بَعۡضٍ يَتَلَٰوَمُونَ

Nuko bamwe batangira guhindukirira abandi (bitana bamwana) bagayana

68:31

قَالُواْ يَٰوَيۡلَنَآ إِنَّا كُنَّا طَٰغِينَ

Baravuga bati "Mbega ishyano tubonye! Mu by’ukuri, twari abarengera (imbibi za Allah)

68:32

عَسَىٰ رَبُّنَآ أَن يُبۡدِلَنَا خَيۡرًا مِّنۡهَآ إِنَّآ إِلَىٰ رَبِّنَا رَٰغِبُونَ

Hari ubwo Nyagasani wacu yadushumbusha (umurima) mwiza kuwuruta. Rwose twerekeje ibyifuzo byacu kwa Nyagasani wacu

68:33

كَذَٰلِكَ ٱلۡعَذَابُۖ وَلَعَذَابُ ٱلۡأٓخِرَةِ أَكۡبَرُۚ لَوۡ كَانُواْ يَعۡلَمُونَ

Uko ni ko ibihano (bya Allah ku isi bimera)! Ariko ibihano byo ku munsi w’imperuka birahambaye cyane, iyaba bari babizi

68:34

إِنَّ لِلۡمُتَّقِينَ عِندَ رَبِّهِمۡ جَنَّٰتِ ٱلنَّعِيمِ

Mu by’ukuri, abatinya Allah bazagororerwa Ijuru ryuje ingabire kwa Nyagasani wabo

68:35

أَفَنَجۡعَلُ ٱلۡمُسۡلِمِينَ كَٱلۡمُجۡرِمِينَ

Ese abicisha bugufi imbere ya Allah (Abayisilamu) twabafata kimwe n’inkozi z’ibibi

68:36

مَا لَكُمۡ كَيۡفَ تَحۡكُمُونَ

Ese mwabaye mute? Amahitamo yanyu ashingiye kuki

68:37

أَمۡ لَكُمۡ كِتَٰبٌ فِيهِ تَدۡرُسُونَ

Cyangwa mwaba mufite igitabo mubisomamo (ko abicisha bugufi ari kimwe n’inkozi z’ibibi)

68:38

إِنَّ لَكُمۡ فِيهِ لَمَا تَخَيَّرُونَ

Ese mu by’ukuri, mwaba mufitemo (muri icyo gitabo) ibyo mutoranya

68:39

أَمۡ لَكُمۡ أَيۡمَٰنٌ عَلَيۡنَا بَٰلِغَةٌ إِلَىٰ يَوۡمِ ٱلۡقِيَٰمَةِ إِنَّ لَكُمۡ لَمَا تَحۡكُمُونَ

Cyangwa mwaba mufitanye natwe amasezerano ntakuka yo kuzabona ibyo muzifuza kuzageza ku munsi w’imperuka

68:40

سَلۡهُمۡ أَيُّهُم بِذَٰلِكَ زَعِيمٌ

Babaze (yewe Muhamadi) uti "Ni nde muri bo wabyishingira (akabibera umuhamya)

68:41

أَمۡ لَهُمۡ شُرَكَآءُ فَلۡيَأۡتُواْ بِشُرَكَآئِهِمۡ إِن كَانُواْ صَٰدِقِينَ

Cyangwa se (abahakanyi) baba bafite ibigirwamana (bizabafasha ku munsi w’imperuka)? Ngaho nibazane ibyo bigirwamana byabo niba ari abanyakuri

68:42

يَوۡمَ يُكۡشَفُ عَن سَاقٍ وَيُدۡعَوۡنَ إِلَى ٱلسُّجُودِ فَلَا يَسۡتَطِيعُونَ

(Ibuka) umunsi (ibintu bizaba bikomeye kandi biteye ubwoba), ubwo igice cyo hepfo cy’ukuguru (kwa Allah) kizagaragarizwa (ibiremwa), nuko (abahakanyi) bagahamagarirwa kubamira (Allah) ariko ntibabishobore

68:43

خَٰشِعَةً أَبۡصَٰرُهُمۡ تَرۡهَقُهُمۡ ذِلَّةٌۖ وَقَدۡ كَانُواْ يُدۡعَوۡنَ إِلَى ٱلسُّجُودِ وَهُمۡ سَٰلِمُونَ

Bazaba bubitse amaso (kubera ikimwaro), batwikiriwe n’agasuzuguro. Nyamara bajyaga bahamagarirwa kubamira Allah ari bazima (ntibabikore kubera ubwibone)

68:44

فَذَرۡنِي وَمَن يُكَذِّبُ بِهَٰذَا ٱلۡحَدِيثِۖ سَنَسۡتَدۡرِجُهُم مِّنۡ حَيۡثُ لَا يَعۡلَمُونَ

Bityo, (yewe Muhamadi) ndekera uwo ari we wese uhinyura iyi nkuru (Qur’an). Rwose (abo bayihinyura) tuzabajyana buhoro buhoro (tubaganisha mu bihano) mu buryo batazi

68:45

وَأُمۡلِي لَهُمۡۚ إِنَّ كَيۡدِي مَتِينٌ

Nzanabaha igihe (bibwire ko batazahanwa); mu by’ukuri, imigambi yanjye irakomeye

68:46

أَمۡ تَسۡـَٔلُهُمۡ أَجۡرًا فَهُم مِّن مَّغۡرَمٍ مُّثۡقَلُونَ

Cyangwa bibwira ko (wowe Muhamadi) ubasaba igihembo, none bakaba baremererwa n’ubwishyu

68:47

أَمۡ عِندَهُمُ ٱلۡغَيۡبُ فَهُمۡ يَكۡتُبُونَ

Cyangwa bibwira ko bazi ibitagaragara, bakaba bandika (ibyo bishakiye, badakeneye ibyo ubabwira)

68:48

فَٱصۡبِرۡ لِحُكۡمِ رَبِّكَ وَلَا تَكُن كَصَاحِبِ ٱلۡحُوتِ إِذۡ نَادَىٰ وَهُوَ مَكۡظُومٌ

Bityo (yewe Muhamadi), ihanganire itegeko rya Nyagasani wawe, kandi ntube nk’umwe wamizwe n’ifi (Umuhanuzi Yunusu) ubwo yadutakambiraga n’agahinda kenshi

68:49

لَّوۡلَآ أَن تَدَٰرَكَهُۥ نِعۡمَةٌ مِّن رَّبِّهِۦ لَنُبِذَ بِٱلۡعَرَآءِ وَهُوَ مَذۡمُومٌ

Iyo bitaza kuba ingabire iturutse kwa Nyagasani we yamugezeho, (ifi) yari kumuruka ku musenyi wo ku nkombe kandi akabigayirwa

68:50

فَٱجۡتَبَٰهُ رَبُّهُۥ فَجَعَلَهُۥ مِنَ ٱلصَّٰلِحِينَ

Nuko Nyagasani we aramutoranya, maze amushyira mu ntungane

68:51

وَإِن يَكَادُ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ لَيُزۡلِقُونَكَ بِأَبۡصَٰرِهِمۡ لَمَّا سَمِعُواْ ٱلذِّكۡرَ وَيَقُولُونَ إِنَّهُۥ لَمَجۡنُونٌ

Kandi iyo abahakanye bumvaga urwibutso (Qur’an), bakurebeshaga indoro ikomeye, bifuza ko wagwa igihunga kugira ngo bavuge bati "Rwose ni umusazi

68:52

وَمَا هُوَ إِلَّا ذِكۡرٌ لِّلۡعَٰلَمِينَ

Kandi (Qur’an) nta kindi iri cyo usibye kuba ari urwibutso ku biremwa byose

Translation: R. M. C. Rwanda.